Je kent het wel: je staat op en je knie voelt stijf en zeer aan. Of je hebt na een lange wandeling pijn in je heup.
Gewrichtspijn is vervelend en kan je leven flink beïnvloeden. Het ontstaat door van alles: slijtage (artrose), een ontsteking (reuma), een sportblessure of simpelweg overbelasting.
Een ding is zeker: je wilt er vanaf. Pijnstillers zijn dan vaak de eerste redder in nood. Maar welke moet je nu kiezen?
Paracetamol, ibuprofen of toch iets sterkers? In dit artikel neem ik je mee door het oerwoud aan pijnstillers. We kijken zonder poespas naar wat werkt, wat het doet en waar je op moet letten.
Laten we beginnen met de meest bekende: paracetamol. Je kent het vast van merken als Panadol of Dafalgan.
Veel mensen denken dat paracetamol de pijn weghaalt én de ontsteking bestrijdt, maar dat klopt niet helemaal. Paracetamol werkt vooral in je hersenen. Het zorgt ervoor dat je de pijn minder hard voelt.
Het doet dus niet zoveel aan de zwelling of ontsteking in het gewricht zelf.
Voor milde tot matige pijn is paracetamol vaak de beste eerste keus. Het is namelijk veiliger voor je maag dan sommige andere middelen. De standaard dosering voor volwassenen is meestal 500 of 1000 mg per keer, zo’n 3 tot 4 keer per dag. Het is wel superbelangrijk dat je je aan de maximale dosis houdt: niet meer dan 4000 mg (oftewel 4 gram) per etmaal.
Te veel paracetamol kan je lever ernstig beschadigen. Verder is het een goedkoop en makkelijk verkrijgbaar middel.
Werkt paracetamol niet goed genoeg? Dan grijpen we vaak naar de NSAID’s. Dit staat voor Niet-Steroïde Anti-Inflammatoire Geneesmiddelen.
Een lastig woord, maar het betekent gewoon: middelen die pijn én ontsteking tegelijk aanpakken.
Ze remmen de stofjes in je lichaam af die de ontsteking veroorzaken. Bekende namen zijn: Voor chronische gewrichtspijn, zoals bij artrose, blijkt uit onderzoek dat naproxen soms iets effectiever kan zijn dan ibuprofen.
Ibuprofen is vaak de eerste keus omdat het goedkoop is en snel werkt. Diclofenac is vaak wat sterker, maar heeft ook iets meer bijwerkingen. Omdat deze middelen sterker zijn, hebben ze ook meer nadelen.
NSAID’s kunnen je maag irriteren. Je kunt er last van krijgen van brandend maagzuur, misselijkheid of zelfs maagzweren.
Ook kunnen ze invloed hebben op je bloeddruk en hart. Als je deze pillen langdurig slikt, is het verstandig om dit met je huisarts te bespreken.
Er zijn momenten dat paracetamol en NSAID’s niet meer helpen. Denk aan hevige pijn na een operatie of ernstige artrose.
Dan kunnen artsen sterkere pijnstillers voorschrijven, de zogenaamde opioïden. Soms worden deze ook ingezet als pijnstillers bij rugpijn niet voldoende helpen.
Voorbeelden zijn tramadol of medicijnen met codeïne. Deze medicijnen werken rechtstreeks op je hersenen en onderdrukken de pijnprikkels. Ze zijn heel effectief, maar ze hebben een groot nadeel: ze kunnen verslavend zijn.
Daarom schrijven artsen ze voor zo kort mogelijk voor. Je kunt er ook suf of misselijk van worden. Tramadol wordt vaak verkozen boven codeïne omdat het iets minder snel verslavend is, maar het blijft een zwaar middel.
De wereld van pijnbestrijding staat niet stil. Voor specifieke aandoeningen zoals reumatoïde artritis (een ernstige vorm van reuma) zijn er de afgelopen jaren revolutionaire medicijnen bijgekomen.
Dit zijn vaak biologische medicijnen. Stoffen als secukinumab (merknaam: Cosentyx) of ixekizumab (merknaam: Taltz) grijpen heel gericht in op je afweersysteem. Ze zorgen ervoor dat de ontsteking in de gewrichten stopt, waardoor de pijn vermindert en de schade aan het gewricht beperkt blijft. Dit zijn vaak injecties die je zelf toedient of die de dokter geeft. Ze zijn vaak duurder en niet voor iedereen geschikt, maar voor mensen met ernstige reuma kunnen ze een totaal nieuwe kwaliteit van leven betekenen.
Er is geen pasklaar antwoord. De keuze hangt af van jouw situatie.
Stel jezelf deze vragen: Over het algemeen werkt deze volgorde het beste: Onthoud dit goed: pijnstillers maskeren het probleem, ze genezen het niet. Als je gewrichtspijn hebt door overgewicht of verkeerde beweging, helpt geen enkele pil je beter dan afvallen of fysiotherapie. De pillen zijn een hulpmiddel, niet de oplossing.
Elke medicatie heeft bijwerkingen. Dat is vervelend, maar vaak te managen.
NSAID’s zijn de grootste boosdoeners voor je maag. Slik je ze lang? Vraag je arts dan om een maagbeschermend middel (zoals een protonpompremmer).
Slik deze pillen altijd na de maaltijd met een vol glas water. Bij paracetamol is de lever het slachtoffer bij een overdosis.
Dus: tel je pillen. Let op dat je niet per ongeluk ook een koud middel inneemt die ook paracetamol bevat.
Lees altijd de verpakking. Opioïden kunnen je duizelig maken en je reactievermogen verminderen. Rijd dus geen auto als je ze net geslikt hebt.
Het is verleidelijk om zomaar wat uit de schappen van de drogist te trekken.
Maar pijnstillers zijn geen snoepjes. Ze beïnvloeden je hele lichaam. Zoek je naar de beste pijnstillers bij menstruatiepijn? Overleg dan altijd met je arts of apotheker.
Vertel ook altijd over andere medicijnen die je slikt. Sommige pijnstillers mengen zich slecht met bloedverdunners of antidepressiva. Ben je zwanger?
Dan mag je lang niet alles gebruiken. En voor ouderen gelden specifieke aandachtspunten, want zij zijn vaak gevoeliger voor bijwerkingen; voor hen geldt dus: minder is meer.
Gewrichtspijn is vervelend, maar er is veel aan te doen. Van de milde paracetamol tot de krachtige NSAID’s en de moderne biologische injecties.
De sleutel ligt in het vinden van de balans tussen pijnverlichting en veiligheid. Begin altijd laag en bouw alleen op als het echt nodig is. En vergeet niet: beweging, gezond eten en spierversterking zijn vaak de beste medicijnen op de lange termijn. Gebruik pijnstillers dus als een steuntje in de rug, niet als de enige oplossing.