Simvastatine waarvoor en hoe werkt het

Annelies de Vries

Gecertificeerd apotheker en voorlichtingsdeskundige

Simvastatine is een bekende verschijning in de wereld van hart- en vaatgezondheid.

Misschien heb je het recept liggen, of heeft je oom het slikt. Het is een medicijn dat je dagelijks inneemt en dat de cholesterol in je bloed flink naar beneden kan halen. Het hoort bij de groep medicijnen die statines heten. Denk aan bekende namen als Zocor of Simvastatin Teva.

Hoewel het een gewoon pilletje lijkt, is het een krachtige tool voor je gezondheid. In dit artikel nemen we het onder de loep. Geen droge medische taal, maar gewoon uitleggen waarom je het slikt en wat het in je lichaam doet.

Cholesterol: de boosdoener of de held?

Cholesterol is een woelige bende in je lichaam. Het klinkt als iets geks, maar het is eigenlijk een vetachtige stof die je lichaam hard nodig heeft.

Je gebruikt het om cellen op te bouwen en om bepaalde hormonen en vitamines te maken. Zonder cholesterol kom je dus niet ver.

Het probleem ontstaat pas als er te veel van het verkeerde type cholesterol in je bloed rondzweeft. Er zijn twee hoofdrolspelers: HDL en LDL. Stel je HDL voor als een kleine veegploeg. Deze stof ruimt het overtollige cholesterol op en brengt het weg uit je slagaders.

Daarom noemen we HDL het ‘goede’ cholesterol. LDL is de vervelende buurman.

Dit is het ‘slechte’ cholesterol. Als je te veel LDL hebt, plakt het vast aan de wanden van je bloedvaten. Het zorgt voor vernauwingen en verstoppingen, een proces dat artsen atherosclerose noemen.

Je bloedvaten worden smaller, waardoor je hart harder moet pompen en het risico op een hartaanval of beroerte stijgt. De streefwaarde voor LDL hangt af van je persoonlijke situatie, maar voor veel mensen met risico geldt: probeer onder de 5 mmol/L (of 180 mg/dL) te blijven.

Hoe Simvastatine het cholesterol te lijf gaat

Simvastatine is een dieetpil? Nee. Simvastatine is een blokkade.

Het werkt in op je lever, de plek waar je lichaam het meeste cholesterol aanmaakt. Je lichaam maakt cholesterol aan via een ingewikkeld proces. Een enzym met de naam HMG-CoA reductase is hier de hoofdrolspeler.

Simvastatine grijpt precies dit enzym aan en zet het uit. De kraan waarmee je lever cholesterol produceert, wordt dichtgedraaid.

Wat gebeurt er dan? Je lever merkt dat er minder cholesterol wordt aangemaakt.

Om dit te compenseren, gaat je lever op een andere manier te werk. Het gaat op jacht naar cholesterol die al in je bloed zit. Het maakt meer receptoren aan in de lever, die als magneetjes werken. Deze receptoren grijpen het LDL-cholesterol uit je bloed en vernietigen het.

Wil je meer weten over hoe je cholesterolverlagers kunt vergelijken? Het gevolg? Je LDL-waarden dalen, en je HDL-waarden (de goede) kunnen licht stijgen. Simvastatine zorgt er dus voor dat je lichaam slimmer omgaat met het cholesterol dat er al is.

Waarom slikt iemand Simvastatine?

Simvastatine is geen medicijn dat je zomaar slikt voor de fun. Het is bedoeld voor serieuze situaties.

• Te veel LDL-cholesterol: Simvastatine is de eerste verdedigingslinie tegen te hoge cholesterolwaarden, ook als je verder nog geen klachten hebt.
• Bestaande hartproblemen: Als je al een hartinfarct hebt gehad, of last hebt van angina pectoris (pijn op de borst), helpt dit medicijn om erger te voorkomen. Het verkleint de kans op een tweede hartaanval of een beroerte aanzienlijk.
• Erfelijke pech (Familiale hypercholesterolemie): Sommige mensen hebben door hun genen gewoon pech; hun cholesterol is van nature extreem hoog. Zij zijn vaak al jong aangewezen op Simvastatine.
• Diabetes type 2: Mensen met diabetes hebben vaak een verhoogd risico op hartproblemen. Simvastatine kan helpen om hun bloedvaten te beschermen, naast hun suikermedicatie.

Artsen schrijven het voor aan mensen met een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. De belangrijkste redenen op een rij: De dosering is maatwerk. Meestal start men laag, bijvoorbeeld met 20 mg, en schakelt men soms door naar 40 mg. De arts kijkt naar wat jij nodig hebt, zeker als je ook andere medicatie zoals een bloeddrukverlager gebruikt.

De bijwerkingen: wat je kunt verwachten

Geen enkel medicijn is perfect, en dat geldt ook voor Simvastatine. De meeste mensen merken er weinig van, maar het is goed om te weten wat er kan spelen.

De meest gemelde klacht is spierpijn. Dit voelt anders dan spierpijn na een zware sportsessie.

Het is een zeurende, vermoeide pijn in de spieren, soms met een verkramping. Naast spierpijn kunnen sommige mensen last krijgen van: In zeldzame gevallen kan de lever worden belast. Daarom controleert de arts af en toe je bloed.

• Hoofdpijn of lichte duizeligheid.
• Maagklachten: misselijkheid of een opgeblazen gevoel.
• Verstopping of juist diarree.

Ook is er een discussie over de link met diabetes type 2. Soms kan het gebruik van statines er (op hele lange termijn) voor zorgen dat de bloedsuiker iets stijgt.

De vraag is echter altijd: wegen de voordelen (geen hartinfarct) op tegen de nadelen? Meestal is het antwoord volmondig ‘ja’.

Belangrijke interacties: let hierop

Simvastatine is een sociale eter; het reageert op andere dingen die je inneemt. Als je dit medicijn slikt, moet je oppassen met bepaalde combinaties, zoals bij bekende bijwerkingen als spierpijn. Overleg altijd met je arts of apotheker.

• Bepaalde antibiotica en schimmelmiddelen: Medicijnen zoals erytromycine of ketoconazol kunnen de hoeveelheid Simvastatine in je bloed enorm verhogen. Dit verhoogt het risico op spierschade.
• Verdunners: Gebruik je bloedverdunners zoals Acenocoumarol (Sintrom)? Simvastatine kan de werking daarvan beïnvloeden. Je bloed kan te dun worden.
• Grapefruit: Het sap van grapefruit blokkeert de afbraak van Simvastatine in je lever. Hierdoor krijg je te veel van het medicijn in je bloed. Een glas sap is vaak al te veel. Doe het maar liever niet.
• Co-enzym Q10: Er is een theorie dat statines de aanmaak van Q10 remmen. Sommige mensen slikken dit erbij tegen spierpijn. De wetenschap is er nog niet over uit, maar het is een veelbesproken onderwerp.

Hoe lang moet je het slikken?

Simvastatine is meestal geen kortetermijnoplossing. Het is vaak een medicijn voor het leven.

Het doel is niet om de cholesterol tijdelijk te verlagen, maar om je bloedvaten op de lange termijn gezond te houden. Je slikt het elke avond, meestal rond etenstijd, omdat je lever dan het meest actief is. Stop nooit zomaar met Simvastatine, ook niet als je je beter voelt.

Je voelt namelijk niet direct dat je cholesterol daalt. Het effect zit hem in de preventie van problemen over tien of twintig jaar.

Regelmatige controles bij de huisarts zijn essentieel om te kijken of de dosis nog klopt en of je lichaam goed reageert. Simvastatine is een betrouwbare partner in de strijd voor een gezond hart, zolang je de regels van het spel begrijpt.