Zwangerschapsmisselijkheid welk medicijn helpt
Zwangerschap is vaak een feestje, tot je maag besluit dat het tijd is voor een eigen, chaotische show. Misselijkheid is een klassieke zwangerschapsbijwerking. Het voelt alsof je een kater hebt, maar dan zonder de gezellige avond ervoor.
Zo’n 80% van de zwangere vrouwen heeft er last van. Bij de meesten is het een vervelend, tijdelijk buikgevoel, maar soms is het zo heftig dat je amper nog kunt functioneren.
Gelukkig hoef je dit niet zomaar te accepteren. Laten we eens kijken naar de medicijnen die je dokter kan voorschrijven om het leven weer een stukje draaglijker te maken.
Eerst even de basis: voordat je naar de pillen grijpt
Voordat je meteen de apotheek inrent, is het goed om te weten dat er een hoop dingen zijn die je zelf kunt proberen. Dit zijn vaak de eerste stappen die artsen aanraden.
Het zijn simpele, kleine aanpassingen die soms een wereld van verschil maken. Probeer eens een andere eet-strategie. In plaats van drie grote maaltijden, eet je de hele dag door kleine beetjes.
Een lege maag is namelijk een vijand van een zwangere vrouw. Zorg dat je maag nooit helemaal leeg is.
Een droge cracker naast je bed kan al helpen om de ergste misselijkheid te voorkomen voordat je überhaupt bent opgestaan. Let ook op wat je eet en drinkt. Vet en heel erg gekruid eten kan de boel opstoken.
Probeer in plaats daarvan producten die bekend staan als 'bland', oftewel flauw. Denk aan rijst, gekookte aardappels of een simpele kipfilet.
Drinken is superbelangrijk, maar doe het niet in één keer. Grote glazen water leegdrinken kan je maag juist van streek maken.
Neem liever kleine slokjes de hele dag door. Koud water of een stukje citroen in je water kan soms ook helpen. En tot slot: rust. Ik weet het, je hebt dingen te doen, maar je lichaam is keihard aan het werk. Soms is de beste remedie gewoon even je ogen dichtdoen en een uurtje slapen.
De medicijnen: Wat schrijft de dokter voor?
Als al die kleine aanpassingen niet genoeg zijn, is het tijd voor de volgende stap. Je arts kan je medicijnen voorschrijven.
De meeste van deze medicijnen zijn al decennia lang gebruikt en zijn goed getest op veiligheid voor zwangere vrouwen en hun baby's. Ze zijn vaak bedoeld om de ergste klachten te tackelen, zodat je weer kunt eten, drinken en werken. Ken je die pilletjes tegen wagenziekte?
1. Dimenhydrinaat (bekend van de reisziekte)
Grote kans dat die dimenhydrinaat heten (merknaam Dramamine bijvoorbeeld). Dit is een antihistaminicum en het is vaak de eerste medicijnkeus voor zwangerschapsmisselijkheid.
Het blokkeert receptoren in je hersenen die misselijkheid triggeren. Het werkt best goed, maar er is een klein nadeeltje: het kan je behoorlijk suf maken. Je bent dus niet de meest alerte persoon op de wereld als je dit slikt.
Het is dus ideaal als je een dagje op de bank wilt doorbrengen, maar minder handig als je nog moet autorijden of ingewikkelde taken moet doen. Het is verkrijgbaar in tabletten, zetpillen en zelfs kauwtabletten, wat fijn is als je slikken moeilijk vindt.
2. Promethazina (Phenergan): De zwaardere kanon
Werkt dimenhydrinaat niet genoeg? Dan komt er soms een zwaarder geschut in de vorm van promethazina.
Dit is ook een antihistaminicum, maar dan met een extra sterk sedatief effect. Het is een echte sloper van misselijkheid, maar het maakt je ook flaaaaauw. Artsen schrijven het vaak voor als je écht aan het overgeven bent en niet meer kunt functioneren. Je kunt er heerlijk op slapen, maar wees voorzichtig met opstaan (duizeligheid) en het besturen van een auto.
Net als dimenhydrinaat is het in verschillende vormen te krijgen, waaronder injecties voor de allerslechtste dagen. Deze werksoort is net even anders.
3. Metoclopramide: De doorstroomversneller
Metoclopramide (merknaam Primperan bijvoorbeeld) zorgt ervoor dat je maag en darmen sneller werken. Het zorgt ervoor dat eten sneller je maag verlaat, wat druk wegneemt en misselijkheid vermindert. Het is een 'dopamine-antagonist'.
Klinkt ingewikkeld, maar het betekent gewoon dat het de boel in je hersenen kalmeert die misselijkheid aanwakkeren. Het is een stuk minder sufmakend dan de antihistaminica, wat het een goede optie maakt als je door moet werken.
Een zeldzame, maar serieuze bijwerking is onwillekeurige bewegingen (tardieve dyskinesie). Dit is iets om met je arts over te hebben, maar het komt zelden voor bij kortdurend gebruik voor misselijkheid. Voor de vrouwen met extreme misselijkheid (hyperemesis gravidarum) is er Ondansetron.
4. Ondansetron (Zofran): De krachtpatser
Dit is een serieuze medicijn. Het is oorspronkelijk ontwikkeld voor mensen die chemotherapie ondergaan, omdat die behandeling extreem misselijk maakt.
Als je dat medicijn krijgt, weet je dat de artsen het menen. Het blokkeert een specifieke stof in de hersenen (serotonine) die misselijkheid veroorzaakt. Het is vaak enorm effectief.
Vroeger was er wat discussie over de veiligheid in de eerste weken van de zwangerschap, maar tegenwoordig denken de meeste experts dat het redelijk veilig is. Desondanks is het vaak een optie die pas wordt overwogen als de 'oudere' medicijnen niet helpen.
5. Sertraline: Een andere aanpak
Het is de redder in nood voor veel vrouwen die anders in het ziekenhuis belanden voor een infuus.
Soms zit de misselijkheid niet alleen in de maag, maar ook in het hoofd. Stress en angst kunnen misselijkheid verergeren of zelfs veroorzaken. Sertraline is een antidepressivum (een SSRI). Hoewel het niet als 'hoofd-medicijn' tegen misselijkheid wordt gegeven, kan het helpen als er een angstcomponent meespeelt.
Een rustiger hoofd zorgt vaak voor een rustiger maag. Bovendien kan het helpen bij de misselijkheid die soms hoort bij depressieve klachten. Dit is echt iets om met een arts of psycholoog te bespreken, want het is een totaal andere behandelstrategie.
De keuze: Wat is nu het beste voor jou?
Zoals je ziet is er niet één 'allerbeste' pil. De keuze hangt af van hoe heftig het is en wat voor bijwerkingen je zelf acceptabel vindt.
Over het algemeen werkt de volgorde zo: Het is heel persoonlijk. De een zweert bij de slaap die promethazina geeft, de ander wil juist helder blijven en kiest voor Metoclopramide ondanks dat het misschien iets minder goed werkt.
- Je begint met de niet-medicamenteuze tips.
- Werkt dat niet? Dan volgt vaak Dimenhydrinaat of Metoclopramide.
- Als dat de klap niet opvangt, ga je naar Promethazina of Ondansetron.
Wanneer het echt niet gaat: Hyperemesis Gravidarum
Er is een verschil tussen 'normale' zwangerschapsmisselijkheid en Hyperemesis Gravidarum (HG). Dit is de extreme variant.
Je overgeeft meerdere keren per dag, je verliest gewicht en je kunt niets binnenhouden, geen water, niets. Dit is gevaarlijk voor jou en je kind. Als je hier last van hebt, is een pilletje vaak niet genoeg. Je zult dan waarsijnlijk opgenomen worden in het ziekenhuis voor een infuus met vocht en voedingsstoffen, en vaak een combinatie van de bovenstaande medicijnen (soms via een infuuspompje). Het is eng, maar het is belangrijk om dit tijdig te herkennen en hulp te zoeken.
Het allerbelangrijkste: Praat met je arts
Ik kan dit allemaal vertellen, maar ik ben geen dokter. Jij en je lichaam zijn uniek.
De een reageert perfect op een pil die voor de ander niks doet.
Bovendien zijn er soms redenen waarom je een bepaald medicijn beter niet kunt gebruiken (bijvoorbeeld omdat je al andere medicijnen slikt of omdat je bepaalde aandoeningen hebt). Dus, voordat je een keuze maakt: bel je verloskundige of huisarts. Leg je klachten voor.
Wees eerlijk over hoe erg het is. Het is geen teken van zwakte om medicatie te vragen; het is een teken van wijsheid dat je jezelf en je baby de rust gunt die jullie verdienen.
Je hoeft dit niet alleen te dragen. Er is gelukkig genoeg wetenschappelijke kennis en medicatie om je erdoorheen te slepen tot het moment dat je die kleine in je armen hebt. Disclaimer: Dit artikel is geschreven om je te informeren en is geen vervanging voor persoonlijk medisch advies. Raadpleeg altijd een professional voordat je medicatie gebruikt tijdens je zwangerschap.
Veelgestelde vragen
Wat zijn de meest voorkomende medicijnen tegen zwangerschapsmisselijkheid?
Als je last hebt van zwangerschapsmisselijkheid, kan je arts je medicijnen voorschrijven.
Welke manieren zijn er om zwangerschapsmisselijkheid te verminderen zonder medicijnen?
Een veelgebruikte optie is dimenhydrinaat (zoals Dramamine), een antihistaminicum dat misselijkheid tegengaat. Let wel op dat dit medicijn je een beetje slaperig kan maken, dus het is het beste om het te gebruiken op een rustige dag. Voordat je medicijnen overweegt, zijn er al een aantal dingen die je zelf kunt proberen.
Wat is het beste om te doen bij extreme zwangerschapsmisselijkheid?
Kleine, frequente maaltijden, zoals crackers, kunnen helpen om je maag leeg te houden. Vermijd vet en gekruid eten, en drink kleine slokjes water gedurende de dag in plaats van grote hoeveelheden tegelijk.
Zijn er recente ontwikkelingen in de behandeling van zwangerschapsmisselijkheid?
Bij extreme zwangerschapsmisselijkheid is het belangrijk om je arts te raadplegen. Hij of zij kan je medicatie voorschrijven, zoals dimenhydrinaat, om de symptomen te verlichten.
Wat kan ik doen als ik meelings voel door zwangerschapsmisselijkheid?
Daarnaast is rust en een rustige omgeving essentieel, en kleine, vage maaltijden kunnen helpen om je maag te kalmeren. Hoewel dimenhydrinaat al jaren wordt gebruikt, zijn er onderzoekers die naar nieuwe behandelingen zoeken. Meclozine is een ander medicijn dat gebruikt kan worden, maar het is belangrijk om dit altijd met je arts te bespreken voordat je het gebruikt, omdat er meer onderzoek nodig is naar de veiligheid tijdens de zwangerschap. Als je je ergelings voelt door zwangerschapsmisselijkheid, probeer dan kleine beetjes te eten, zoals rijst of gekookte aardappelen.
Drink kleine slokjes water of een stukje citroen om je maag te kalmeren. Rust is ook belangrijk, en soms is een korte dutje de beste remedie.